Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2020
  
  ΚΗΡΥΓΜΑ ΚΥΡΙΑΚΗΣ ΤΗΣ ΤΥΡΙΝΗΣ

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΗΣ ΤΥΡΙΝΗΣ

Συγγνώμη δίχως ὅρια”


Στή στέπα τῆς σημερινῆς ἐγωκρατούμενης καί ἀλλοπρόσαλλης ἐποχῆς μας εἶναι πολύ δύσκολο νά μιλήσει κανείς γιά τή συγγνώμη, γιά τή συγχώρεση, ἔτσι ὅπως βγαίνει ἀπό τήν μοναδική καθάρια πηγή, ἀπό τό θεϊκό στόμα τοῦ Σαρκωμένου Λόγου τοῦ Θεοῦ. Τό σημερινό εὐαγγελικό κείμενο, τῆς Κυριακῆς τῆς Τυροφάγου, πολύ σύντομο καί περιεκτικό, γίνεται ἕνα ἀφυπνιστικό σάλπισμα καί μᾶς ξυπνάει ἀπό τόν πνευματικό λήθαργο, πού μᾶς ἔχουν ρίξει οἱ φθαρμένες καί συμβατικές συνθῆκες ζωῆς τῆς ἐποχῆς μας.

Ὁ λόγος τοῦ Κυρίου μας, χωρίς περιστροφές μᾶς λέγει ξεκάθαρα σήμερα, πώς γιά νά μᾶς συγχωρήσει ὁ Θεός Πατέρας μας, πρέπει πρῶτα ἐμεῖς μέ ὅλη μας τήν καρδιά νά συγχωρήσουμε προηγουμένως, ὅλους ὅσους τυχόν μᾶς ἔβλαψαν ἤ μᾶς πίκραναν.

“Ἐάν ἀφῆτε τοῖς ἀνθρώποις τά παραπτώματα αὐτῶν, ἀφήσει καί ὑμῖν ὁ Πατήρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος”(Ματθ. 6,14).

Ὁ ἴδιος ὁ Εὐαγγελιστής Ματθαῖος μᾶς διηγεῖται, πῶς κάποτε ὁ Πέτρος ρώτησε τόν Ἰησοῦ: “Κύριε πόσες φορές νά συγχωρήσω τόν ἀδελφό μου, ἐάν ἐξακολουθεῖ νά μοῦ κάνει κακό;”. Τό συνηθισμένο ὅριο γιά τούς Ἰουδαίους ἦταν τρεῖς φορές· δηλαδή τό πολύ μέχρι τρεῖς φορές συγχωροῦσαν κάποιον ἐάν ἐξακολουθοῦσε νά τούς βλάπτει. Ὁ Πέτρος λοιπόν, πιστεύοντας ὅτι φθάνει στά ὕψη τῆς μακροθυμίας, ὑπερδιπλασιάζει τό ὅριο τῆς συγγνώμης, προτείνοντας “ἕως ἑπτά φορές”. Ἀλλά ἡ ἀπάντηση τοῦ Ἰησοῦ ἔρχεται νά συντρίψει, νά σπάσει γιά πάντα ὁποιοδήποτε ὅριο: “ὄχι μόνο ἑπτά φορές, ἀλλά ἑβδομήντα φορές τό ἑπτά, Πέτρε”. Δηλαδή ἀπεριόριστα. Βαθιά ἀληθινός ὁ λόγος τοῦ Κυρίου μας, χτυπάει τόν ἄκρατο ἀτομισμό μας, τίς ἐγωκεντρικές μας ἐπάρσεις, γιατί κατά κανόνα μένουμε χαμηλότερα καί ἀπ΄ τά παλιά ἰουδαϊκά ὅρια, οὔτε μέχρι τρεῖς φορές δέν συγχωροῦμε κάποιον, σέ μερικές περιπτώσεις οὔτε μία. Μετά βίας κάποτε δείχνουμε λίγη συγκατάβαση καί αὐτή μέ τρόπο ὑπεροπτικό, νομίζοντας ὅτι κάνουμε κάτι σπουδαῖο. Δυστυχῶς ἐνεργοῦμε ἔτσι γιατί κέντρο τῆς ζωῆς μας δέν εἶναι ὁ Θεός καί ὁ πλησίον μας, πού γι΄ αὐτόν καθηλώθηκε στό ξύλο τοῦ Σταυροῦ, ἀλλά ὁ ἑαυτός μας, τό ἐγώ μας, τό συμφέρον μας, οἱ σκοτεινές ἐπιθυμίες μας. Γι΄ αὐτό καί δέν μποροῦμε νά συγχωρήσουμε τόν ἀδελφό μας, νά γίνουμε οἰκτίρμονες, ὅπως ὁ Πατέρας μας “ὁ οὐράνιος οἰκτίρμων ἐστί”. Μολονότι ὁ Κύριός μας μιλάει ἀνοικτά, ἀποκαλυπτικά θά λέγαμε, γιά τήν σωτήρια σημασία τῆς συγχώρησης, ἐν τούτοις ὁ ἐγωιστής Ἑαυτός μας βρίσκει τρόπους νά ξεφεύγει. Δικαιολογεῖται μέ μία ἀλόγιστη ἐπιείκεια γιά τόν ἴδιο, ἐνῶ κρίνει τούς ἄλλους αὐστηρά. Ἀπαιτεῖ ἀπό τόν συνάνθρωπόν του συγχώρηση, κατανόηση, ἀγάπη, ἀλλά δέν δίνει τίποτα. Πιστεύει πῶς ὅλοι τοῦ ὀφείλουν, ἐνῶ ὁ ἴδιος δέν χρωστάει τίποτα. Μέ τή σαφῆ ἐντολή τοῦ σημερινοῦ Εὐαγγελίου ἀποκαλύπτεται καί ἡ φοβερή ὑποκρισία, πού δείχνουμε ὅλοι μας, ὅταν ἀπό τό ἕνα μέρος λέμε “Κύριε ἐλέησον” καί ἀπό τό ἄλλο δέν θέλουμε νά συγχωρήσουμε τόν πλησίον μας γιά κάτι μικρό, ἥ ἔστω μεγάλο στά δικά μας μάτια, πού ἔκανε. Καί ἔτσι μ΄ αὐτή τήν συμπεριφορά, μ' αὐτή τή στάση ζωῆς, ποδοπατοῦμε τή μεγάλη δυνατότητα, πού δίνει ὁ Θεός σ΄ ὅλους μας νά τοῦ ὁμοιάζουμε. Γιατί ὅποιος συγχωρεῖ μοιάζει στό Θεό. Ὁ δρόμος, αὐτό τό δύσβατο μονοπάτι, πού ὁδηγεῖ στή σωτηρία καί θέωση τοῦ ἀνθρώπου, περνάει ὑποχρεωτικά ἀπό τή σωτήρια ἀτραπό τῆς συγγνώμης. Δέν εἶναι ἀφέλεια ἤ ἀδυναμία νά συγχωρεῖς, ἀλλά εἶναι εὐλογία μεγάλη καί προνόμιο νά κάνεις ὅ,τι κάνει ὁ Θεός.

Ὁ Θεός εἶναι πάντα ἔτοιμος νά συγχωρήσει τή κάθε ἁμαρτία μας, ὑπό ἕνα ὅρον ὅμως, ὅτι καί ὁ ἄνθρωπος θά συγχωρήσει τόν συνάνθρωπόν του προηγουμένως.

Γνωρίζοντας ὁ Ἰησοῦς τήν ἀνθρώπινη σκληροκαρδία, δέν ἄφησε περιθώρια διαφυγῆς ἀπό τίς ἀμείλικτες συνέπειες τῶν σχέσεων ἀνθρώπου-συνανθρώπου-Θεοῦ. Γιά καμμιά ἄλλη παράλειψη δέν ἦταν τόσο κατηγορηματικός, ὅσο γιά τήν ἄρνηση συγγνώμης πρός τούς ἄλλους. Μᾶς τό εἶπε ξεκάθαρα καί μέ ἀρνητική μάλιστα διατύπωση: “Ἐάν δέ μή ἀφῆτε τοῖς ἀνθρώποις τά παραπτώματα αὐτῶν, οὐδέ ὁ Πατήρ ὑμῶν ἀφήσει τά παραπτώματα ὑμῶν” (Ματθ. 6,15).

Ἔβαλε μάλιστα στό στόμα μας νά ἐπαναλαμβάνουμε καθημερινά καί συνέχεια αὐτή τή συμφωνία, σάν καθημερινή πνευματική τροφή στό “Πάτερ ἡμῶν...”.

“Καί ἄφες ἡμῖν τά ὀφειλήματα ἡμῶν, ὡς καί ἡμεῖς ἀφίεμεν τοῖς ὀφειλέταις ἡμῶν...”, δηλαδή πατέρα μας συγχώρεσε τίς Ἁμαρτίες μας, ὅπως καί 'μεῖς συγχωροῦμε ἐκείνους πού μᾶς ἔβλαψαν.

Εἶναι μερικές φορές νά τά χάνουμε, πώς ὕστερα ἀπό τέτοια ὁλοκάθαρη σαφήνεια τῶν θεμελιωδῶν ἐντολῶν πού κήρυξε καί βίωσε ὁ ἴδιος ὁ Χριστός μας, βρισκόμαστε, πολλές φορές, στή δυσάρεστη καί ἁμαρτωλή κατάσταση ν΄ ἀρνούμαστε νά συγχωρήσουμε, νά ποῦμε “Καλημέρα” στόν συνάνθρωπό μας. Ἤ νομίζουμε πώς κάνουμε κάτι σπουδαῖο ὅταν συγχωροῦμε μία, δύο ἤ τρεῖς φορές. Σήμερα βρισκόμαστε στή παραμονή, στό κατώφλι τῆς Ἁγίας καί Μεγάλης Σαρακοστῆς, πού συνήθως τήν ὀνομάζουμε καί Κυριακή τῆς Συγγνώμης. Τό βράδυ τῆς Κυριακῆς μέ τόν Κατανυκτικό ἑσπερινό τῆς συγχωρήσεως, ἀρχίζει οὐσιαστικά αὐτή ἡ πνευματική παλαίστρα καί ὄαση γιά σαράντα μέρες, μέχρι τό Σάββατο τοῦ Λαζάρου. Στό τέλος τῆς ἀκολουθίας τοῦ Ἑσπερινοῦ, ὁ Ἱερέας μέ τά πένθιμα ἄμφιά του, ζητάει συγχώρηση ἀπό ὅλους. Στή συνέχεια ὅλοι οἱ Χριστιανοί πλησιάζουν τόν Ἱερέα καί ὁ ἕνας τόν ἄλλον, ζητῶντας ἀμοιβαία συγχώρηση. Ἔτσι μ' αὐτή τήν Ἱεροτελεστία τῆς συγγνώμης, τῆς συμφιλίωσης, τῆς συγχώρησης, ἐγκαινιάζουμε τή νέα πνευματική περίοδο, πού ἀνοίγεται μπροστά μας.

Μακάριος, λοιπόν, ἀγαπητοί ἀδελφοί καί παιδιά μου, ἐκεῖνος πού ὄχι μόνον σήμερα Κυριακή τῆς συγγνώμης ἐφαρμόζει τόν λόγο τοῦ Χριστοῦ μας, ἀλλά αὐτά τά λόγια τά κάνει τρόπο ζωῆς στήν ἔμπονη καθημερινή του πορεία.

Ὅλοι μας λαχταροῦμε πολύ ν' ἀξιωθοῦμε ν' ἀκούσουμε τόν λόγο τῆς συγγνώμης ἀπ΄ τά θεϊκά χείλη: ”Παιδί μου, συγχωροῦνται οἱ ἁμαρτίες σου”. Ἀλλά γιά νά τ' ἀκούσουμε πρέπει νά 'χουμε καί 'μεῖς συγχωρήσει προηγουμένως χωρίς ὅρια, ὅσους τυχόν μας ἔβλαψαν. Αὐτή εἶναι ἡ μοναδική προϋπόθεση ἀφοῦ μόνο ἡ συγχώρηση ἀποτελεῖ λύση πρωταρχική σέ κάθε ἀνθρώπινη σχέση.

Εὔχομαι καί προσεύχομαι νά κάνουμε ἀπό σήμερα κιόλας τά θεϊκά λόγια τρόπο καί στάσης ζωῆς: “Ἐὰν ἀφῆτε τοῖς ἀνθρώποις τὰ παραπτώματα αὐτῶν, ἀφήσει καὶ ὑμῖν ὁ πατὴρ ὑμῶν ὁ οὐράνιος” . Συγχωρέστε ἀπεριόριστα χωρίς ὅρια γιά νά συγχωρεθῆτε.