Παρασκευή 27 Νοεμβρίου 2020
  
  ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΑΣΩΤΟΥ

asotos

ΚΥΡΙΑΚΗ ΤΟΥ ΑΣΩΤΟΥ

Τό χρονικό μιᾶς συνταρακτικῆς πορείας.


Ἡ παραβολή τοῦ “ἀσώτου υἱοῦ” περιέχει σέ σμικρογραφία ὁλόκληρο τό Εὐαγγέλιο συμπυκνωμένο. Ὁ Εὐαγγελιστής Λουκᾶς μέ μοναδική ὀμορφιά καί τελειότητα, σκιαγραφεῖ τήν πορεία τοῦ ἀσώτου υἱοῦ σέ τρεῖς χαρακτηριστικές φάσεις: στήν ἀνταρσία του κατά τοῦ πατέρα, τήν περιπλάνησή του “εἰς χώραν μακράν” καί τήν ἐπιστροφή του στό πατρικό σπίτι.

Μέ τήν βοήθεια τοῦ Ἱεροῦ Κειμένου, θά προσπαθήσουμε νά προσεγγίσουμε τίς σηματοδοτήσεις αὐτῆς τῆς πορείας τοῦ ἀσώτου, μέσα ἀπό τό συγκλονιστικό χρονικό τῶν τριῶν φάσεων.

1. Ἡ ἀφετηρία τῆς σύγκρουσης τοῦ νεώτερου γιοῦ εἶναι ἡ ἀξίωση του νά πραγματώσει τήν ὑπαρξιακή του προοπτική μέσα σέ μιά καθολική ἀτομική αὐτοτέλεια. Ἡ παρουσία τοῦ πατέρα ἦταν ἐμπόδιο καί ἐνῶ ἀπορρίπτει τόν πατέρα του, ἀποβλέπει ταυτόχρονα στήν περιουσία του. Ἐπιθυμεῖ νά ὁλοκληρωθεῖ “μακράν” τῆς πατρικῆς παρουσίας. Ἔχει ἀπόλυτη ἐμπιστοσύνη στόν ἑαυτό του. Ὁ πατέρας δέν ἀρνεῖται τό μοίρασμα τῆς περιουσίας καί τοῦ δίνει τό μερίδιό του, μολονότι δέν τό ἐδικαιοῦτο ἀπό τόν Νόμο, γιατί ἦταν ἀνήλικος. Δέν τόν κρατάει μέ τό ζόρι κοντά του, τόν ἀφήνει νά μάθει καί νά πάθει ἀπό τήν ἐμπειρία τοῦ χωρισμοῦ ἀπό τήν ἀγάπη του.

Ὁ νεώτερος υἱός, ἀφοῦ ἔλαβε τό μερίδιο τῆς πατρικῆς περιουσίας “ἀποδημεῖ εἰς χώραν μακράν”. Αὐτή τήν πρώτη φάση, τήν ἀφετηρία τῆς πορείας του, θά τήν ὀνομάζαμε “ἀνταρσία”. Ἐδῶ ἀκριβῶς βρίσκεται καί Ὁ πυρῆνας τῆς ἁμαρτίας, τό σπάσιμο τῆς προσωπικῆς σχέσης μέ τό Θεό Πατέρα καί ἡ περιφρόνηση τῆς ἀγάπης Του. Ὁ Θεός ὅμως “ἀρνήσασθαι ἑαυτόν οὐ δύναται”, γιατί “ἀγάπη ἐστί”.

2. Μέ τήν ἀποδημία τοῦ ἀσώτου καί τήν περιπλάνησή του σέ χώρα μακρινή, διαγράφεται τό χρονικό τῆς δεύτερης φάσης τῆς πορείας του. Τό παρελθόν δέν τό σκέπτεται πλέον, σημασία ἔχει γι΄ αὐτόν, τό τόσο δελεαστικό παρόν. Συναναστρέφεται μέ νέους φίλους, σπαταλάει μέρα-νύχτα τόν πατρικό πλοῦτο “καί ἐκεῖ διεσκόρπισεν τήν οὐσίαν αὐτοῦ, ζῶν ἀσώτως”γράφει χαρακτηριστικά ὁ Ἱερός Εὐαγγελιστής. Ἡ σπατάλη, ἡ ἐκδαπάνηση τῶν ψυχοσωματικῶν δυνάμεων. Εἶναι βασικό γνώρισμα τῆς ὑπαρξιακῆς πτωχείας του. Οὔτε κἄν ὑποψιάζεται, ὅτι ὅλα αὐτά δέν θά κρατήσουν γιά πολύ ἀκόμη, ἀφοῦ δέν προσέθετε νέα περιουσιακά στοιχεῖα σέ ἐκεῖνα πού ἔλαβε ἀπ΄ τόν πατέρα του, οὔτε καμμία ἄλλη ὠφέλεια εἶχε ἀπ΄ τή ζωή πού ἔκανε μέσα στά πλαίσια τῆς πλήρους χειραφέτησης καί “ἐλευθερίας”.

Ἡ ἀπόλαυση τῶν ἀγαθῶν του, εἶχε ἑπομένως χρονικό περιορισμό. Μετά τήν σύντομη ἀπόλαυση ἀκολούθησε ἡ πείνα. Καί ὁ “χειραφετημένος” υἱός ἐστερεῖτο πλέον καί αὐτῆς ἀκόμη τῆς καθημερινῆς του τροφῆς. Ἡ ἀσωτεία καί ἡ σπατάλη μαζί μέ τόν ἰσχυρό λιμό, κατέβασαν τόν ἄσωτο στό ἐπίπεδο τῆς ζωῆς τῶν χοίρων. Ἡ ζωή του ἦταν πλέον “βοσκηματώδης”. Γιά τόν λόγο αὐτό “ἐπεθύμει γεμίσαι τήν κοιλίαν αὐτοῦ ἀπό τῶν κερατίων ὧν ἤσθιον οἱ χοῖροι”. Θά ἀπέβλεπε, τήν ἐποχή τῆς στερήσεως καί στή συμπαράσταση τῶν φίλων του, ἀλλά “οὐδείς ἐδίδου αὐτῷ”. Εἶχε φτάσει πιά στό τελευταῖο σημεῖο τῆς προσωπικῆς του ἀθλιότητας, στό χεῖλος τοῦ γκρεμοῦ, σέ μιά κατάσταση πού συνοψίζεται σέ τρεῖς λέξεις: στέρηση (τῶν πάντων) -μοναξιά-ἀσημαντότης.

3. Καί ἑνῶ βρίσκεται σ΄ αὐτή τήν ἀρνητική κατάσταση, πού κινδυνεύει φανερά ἡ ἐπιβίωσή του, ἀντιλαμβάνεται ὅτι τήν εὐθύνη τῆς πορείας του ἔχει αὐτός ὁ ἴδιος καί ὄχι κάποιος ἄλλος. Καί ἐδῶ ἀκριβῶς ἀρχίζει ἡ τρίτη φάση τῆς πορείας του, πού ἀντιστοιχεῖ στήν πράξη τῆς ἐπιστροφῆς, τῆς μετάνοιας. Τό κείμενο τῆς παραβολῆς, μέ ἕναν ἤρεμο τόνο, μά τόσο δυναμικό, προβάλλει τό κλειδί τῆς λύσεως μέ τρόπο θετικό: “εἰς ἑαυτόν ἐλθών...”. Ἐπιστρέφει στόν πραγματικό του ἑαυτό. Ἀρνεῖται, δηλαδή, τήν πλασματική του εἰκόνα. Βλέπει τόν ἑαυτό του ὅπως πράγματι εἶναι καί ὄχι ὅπως θά ἤθελε νά εἶναι. Μέχρι τότε ἦταν ἐκτός ἑαυτοῦ. Βρισκόταν σέ μιά κατάσταση παρανοϊκή. Κοιτάζει μέσα του καί βλέπει τά συντρίμμια τῆς ἁμαρτίας. Θυμᾶται τά παιδικά του χρόνια, λαχταράει τόν στοργικό του πατέρα, τό φιλόξενο σπίτι του μέ τά πολλά καί πλούσια ἀγαθά. Συνειδητοποιεῖ τήν ἀποτυχία του στίς μέχρι τώρα ἐπιλογές του, ἀναγνωρίζει τήν προσωπική του ἐνοχή καί τήν ὁμολογεῖ.΄καί τότε σηκώνεται πάνω ἀποφασισμένος νά γυρίσει πίσω “ἀναστάς πορεύσομαι πρός τόν πατέρα μου”. Ἐπιστρέφει καί παραδέχεται ὅτι δέν μπορεῖ νά εἶναι ἄξιο παιδί τοῦ πατέρα του. Γι΄ αὐτό τόν λόγο ζητάει τό ὀλιγώτερο πού μπορεῖ νά ζητήσει. “ποίησόν με ὡς ἕνα τῶν μισθίων σου”. Νά γίνῃ ἰσότιμος μέ ἕναν ὑπηρέτη τοῦ πατέρα του. Ὅλη ἡ σκέψη του, ἡ πορεία του καί ἡ νέα προοπτική του, μπορεῖ νά συνοψισθεῖ σέ μιά λέξη: μετάνοια. Ἡ μετάνοιά του εἶναι ἔκφραση βαθειᾶς ταπείνωσης ἀπό μιά πραγματική θυσία. Παραιτεῖται ἀπό κάθε ἀπαίτηση, τίποτα δέν ζητάει, οὔτε δικαιολογεῖ τόν ἑαυτό του. Ἑπομένως ἡ μετάνοια μέ τήν ταπείνωση ὁδηγοῦν στήν ἀποκατάσταση τοῦ ἀσώτου στήν πρώτη του θέση, παιδί τοῦ πατέρα.

Γι΄ αὐτό καί ἐπιστρέφοντας βρίσκει τήν ἀνοικτή ἀγκαλιά τοῦ πατέρα του. Βρίσκει τήν συγχώρηση, τήν ἀποκατάσταση “τήν στολήν τήν πρώτην”, τόν μόσχο τόν σιτευτόν, τήν ἀνέκφραστη ἀγάπη καί τήν χαρά, μόνο καί μόνο γιατί ξαναγύρισε στό σπίτι τοῦ πατέρα του. Ἔτσι “τιμωρεῖ” ὁ Θεός, μέ τήν πλησμονή τῆς ἀγάπης Του. Δέν τοῦ λέει: “ἀφοῦ μοῦ πεῖς πρῶτα τί ἔκανες, τότε θά σκεφθῶ ἄν θά σέ ἐμπιστευθῶ ξανά” ἤ “μεῖνε κοντά μου, ἀλλά ὑπό δοκιμή” ἤ “ἄν ξανακάνεις κάτι ἀπ΄ τά προηγούμενα θά σέ πετάξω ἔξω ἀπ΄ τό σπίτι μου γιατί ὑπῆρξες ἀλήτης καί ἔχει λερωμένο ποινικό μητρῶο”. Ὁ πατέρας τίποτα δέν τόν ρωτάει, δέν ἐλέγχει, δέν κρίνει, μόνο τόν ἀγκαλιάζει καί τόν καταφιλεῖ. Γίνεται ξανά μέλος τῆς οἰκογένειας καί γνήσιος κληρονόμος.

Τό συνταρακτικό χρονικό τῆς πορείας τοῦ ἀσώτου ἔκλεισε μέσα σέ χαρές καί πανηγύρια, μέσα σέ ἀτμόσφαιρα “Δεσποτικῆς ξενίας”. Λίγο πολύ καί ἐμεῖς ἔχουμε ἀπομακρυνθεῖ ἀγαπητοί ἀδελφοί καί παιδιά μου ἀπ΄ τό σπίτι τοῦ Θεοῦ Πατέρα μας. Καιρός πιά νά γυρίσουμε πίσω, ὅπως ὁ ἄσωτος. Ὅλοι μας μοιάζουμε μέ τόν ἄσωτο στίς δύο πρῶτες φάσεις τῆς πορείας του, δηλαδή στήν ἀνταρσία κατά τοῦ Θεοῦ καί τήν περιπλάνησή μας σέ χώρα μακρινή. Ἄς τόν μιμηθοῦμε καί στήν τρίτη φάση τῆς ἐπιστροφῆς.

Ἀγαπητά μου παιδιά, ἡ Ἁγία μας Ἐκκλησία τοῦτες τίς εὐλογημένες ἡμέρες τοῦ κατανυκτικοῦ Τριωδίου μᾶς προτρέπει καί μᾶς βοηθεῖ γιά μιά πορεία μετάνοιας καί ταπείνωσης (κλειδιά πού ἀνοίγουν τόν παράδεισο, τήν ἀγκαλιά τοῦ Θεοῦ).

Ἡ ὑπαρξιακή ὁμολογία “Πάτερ, ἥμαρτον εἰς τόν οὐρανόν καί ἐνώπιον Σου”εἶναι τό ξεκίνημα, ἡ προσωπική μας ἀπαρχή. Ἄς ἀρχίσουμε τώρα, γιά νά σπάσουμε τίς γρανιτώδεις ἑγωϊστικές ἀντιστάσεις μας.